Zoran Stojiljković

  • Adresa: /
  • Email: /
  • Telefon: /
  • LinkedIn: /

Faculty of Political Science, University of Belgrade

PERIODIKA

SINDIKATI I ZAPOSLENI U LAVIRINTIMA POLITIKE

U ovom radu se problematizuje i analizira stanje u kome su fragmentirani i oslabljeni sindikati, suočeni i sa erozijom radnih prava i daljim dekomponovanjem zaposlenih, ostali i bez jedinstvene platforme i bez poverenja i bez pouzdanih političkih partnera. U fokusu analize su različiti mehanizmi i alatke ostvarivanja uticaja na proces političkog odlučivanja. Osnovna ideja koja se zagovara je da sindikati treba prvenstveno da uvećaju svoju integrativnu moć, povežu se/umreže sa prijateljskim organizacijama civilnog društva, formulišu svoju političku ponudu i tako ojačaju svoju pregovaračku moć u odnosu na političke aktere i institucije.

PERIODIKA

TRAKTAT O SOCIJALNOJ PRAVDI I PRAVIČNOSTI

Razumevanje i tumačenja socijalne pravde su predmet sporenja upravo zato što su impregnirana, ili još pre kontaminirana, različitim interesnim očekivanjima i ideološkim značenjima i učitavanjima. U fokusu ovoga rada je pitanje održivosti različitih strategija redukovanja nejednakosti unutar različitih poimanja demokratskog i socijalno kohezivnog društva. Rad je struktuiran tako da njegov prvi deo pokušava da pruži uvid u različita razumevanja socijalne pravde i nastojanja njenog institucionalnog dizajniranja i primene. U drugom delu se daje pregled aktuelnih pokušaja zaustavljanja rasta nejednakosti. Teza koju zastupam je stav da istovremena raširena postdemokratska redukcija demokratije, pored uvećanja ekonomskih nejednakosti vodi i eroziji pravne i političke jednakosti. Posledično, već opako nejednak svet završava umesto u utopiji pravednog društva u njenoj distopijskoj karikaturi.

PERIODIKA

SOCIJALNI RASCEPI I POLJE POLITIKE - SLUČAJ SRBIJA

Već četvrt veka dugo trajanje tranzicije u Srbiji, njen spiralni, na momente čak involutivni tok zahteva da se analiziraju osnovne, dubinske linije unutrašnjih podela i rascepa, ali i set spoljnih faktora koji određuje u znatnoj meri, kako tok i efekte prethodnih podela i sukoba, tako i budući razvoj. Pri tome centralna, regulativna uloga sfere politike u tranzicionim društvima prosto nameće pitanje načina transfera i prerade ključnih socijalnih podela i razlika u političke projekte, sporove i konflikte. Za političko-sociološki pristup ključnu dilemu i izazov predstavlja odgovor na pitanje u kakvoj su međusobnoj vezi socijalni status i pripadnost građana , set temeljnih političko-kulturnih vrednosti koje dele i njihova politička i partijska identifikacija. Visok stepen korelacije između ovih dimenzija grupnih identiteta išao bi u prilog tvrdnji da su partije i partijski sistem u velikoj meri institucionalizovani i stabilizovani. Autori ponuđeni hipotetički okvir testiraju na primeru socijalnih i političkih (ne) pri­lika u Srbiji.

PERIODIKA

IZBORNA PONUDA I IDEOLOŠKO PROFILISANJE STRANAKA U SRBIJI

Rad razmatra stepen ideološke diferencijacije između relevantnih partija na političkoj sceni Srbije sa ciljem da testira hipoteze o fazama struktuiranja i institucionalizacije partijskih sistema koje su zasnovane na shvatanju da se partijske scene postkomunističkih društava formiraju po relativno homogenoj putanji koja podrazumeva postepen prelazak sa velikih identitetnih pitanja ka klasičnom socio-ekonomskom profilisanju. Hipoteze se testiraju kvalitativnom analizom sadržaja izborne kampanje za predsedničke, parlamentarne i lokalne izbore u Srbiji 2012. godine imajući u vidu da se upravo u toku izborne kampanje partije trude da iskoriste povećanu pažnju javnosti i da formulišu ideološke i programske platforme koje će ih razlikovati na partijskoj sceni. Rezultati analize pokazuju da se političke partije u Srbiji ne razlikuju značajno na socio-ekonomskoj ravni, odnosno da još uvek nije došlo do institucionalizacije partijskog sistema, dok je i dalje najjasnija podela i identifikacija partija na ravni tradicionalizam-modernizam.

PERIODIKA

Serbia Between Electoral Authoritarianism and Consolidated Democracy

Transition from mono-organisational, single-party, ideological and author­itarian regimes into plural, competitive and democratic systems has proven a far more complex and uncertain process, with a far higher social price than the analysts, and especially citizens of the transition countries expected and desired. In this text, starting from different qualitative and quantitative criteria and indicators for “democracy measuring”, the author formulates and argues an assessment that after two decades of transitional roaming, Serbia is just a “deficient”, semi-consolidated democracy, and he suggests the elements of “exit strategy” from the status of democratic deficit.

 

PERIODIKA

„SOCIJALDEMOKRATSKA“ LEVICA U SRBIJI: AKTERI I MOGUĆNOSTI

U radu nastojimo da, naročito u postizbornoj atmosferi njenog poraza, analitički razložno i „hladno“ odgovorimo na politički i vrednosno visoko kontaminirano pitanje o akterima i šansama „socijaldemokratske“ levice u Srbiji. Pošavši od minimalnog zajedničkog određenja umerene levice, za odgovorom tragamo odgonetajući tri ključne zagonetke. Prvu čini dilema u kojoj je meri socijaldemokratija prihvaćena kao kulturna i vrednosna preferencija u srpskom društvu. Drugo pitanje obuhvata kontroverze oko toga ko čini i/ili treba da čini socijalnu bazu socijaldemokratije u Srbiji. I najzad, treću, ključnu i stratešku „organizacionu“ zagonetku sadrži pitanje da li je moguća evolucija od (fragmentiranih) partija, ali i sindikata i drugih organizacija civilnog društva, ka jedinstvenom pokretu. Na kraju, kao neku vrstu odgovora, ili tek idealtipskog modela, nudimo pet teza o delatnoj postkriznoj socijaldemokratiji.

PERIODIKA

Serbia in the Party Labyrinth

In this paper, the author attempts to determine the nature of the relationship between voters’ social position and value set on the one hand, and the programmatic and pragmatic-political, market position of political parties on the other. The process of stabilizing and strengthening of their mutual relations and the consequent consolidation of the party scene would lead to a way out of the party labyrinth for citizens and political processes.

ç