Nenad Stekić

  • Adresa: /
  • Email: /
  • Telefon: /
  • LinkedIn: /

Be­o­grad

PERIODIKA

ETIČKE OPREČNOSTI TEZE O DEMOKRATSKOM MIRU

Rad analizira unutrašnje etičke protivrečnosti sadržane u tezi o demokratskom miru iz perspektive utilitarističke verzije konsekvencijalističkog pristupa i etike dužnosti zasnovane na kantovskoj deontologiji. Autori polaze od pretpostavke da pragmatsko-političku (zlo)upotrebu teze o demokratskom miru – jednog od omiljenih legitimacijskih osnova intervencionističke politike SAD i drugih zapadnih sila – na početku 21. veka olakšava upravo klimavo etičko utemeljenje ove ideje, što podriva saznajnu, normativnu i praktičnu validnost njenih suštinskih postavki. Zbog toga je analiza usredsređena na intelektualno nasleđe na koje se oslanja savremena teorijska argumentacija o demokratskom miru, odnosno prevashodno na etička učenja Džona Stjuarta Mila i drugih vodećih britanskih utilitarista, i Imanuela Kanta. Autori zaključuju da analiza teze o demokratskom miru u ključu utilitarističkog intelektualnog nasleđa u potpunosti potvrđuje njihovu polaznu pretpostavku i to na primerima činjenja moralnih kompromisa zarad ostvarenja dobrobiti, nedostataka u proračunavanju mogućih ishoda konkretnih akcija i moralne ambivalentnosti istovremenog zagovaranja ideje međunarodnog mira i saradnje i lake legitimizacije pragmatskog korišćenja nasilja. Ispitivanje validnosti teze o demokratskom miru u ključu deontološke perspektive samo je delimično potvrdilo pretpostavku o postojanju unutrašnjih etičkih protivrečnosti.

PERIODIKA

PRIRODA POLITIČKOG REŽIMA KAO FAKTOR RIZIKA OD IZBIJANJA GRAĐANSKOG RATA

Građanski ratovi predstavljaju događaje koji izazivaju značajne posledice po državu na čijoj teritoriji se odvijaju. Brojna su naučna istraživanja građanskih ratova kao socio-političke pojave, ali i kao fenomena koji može nastati usled različitih faktora unutar određene države. Cilj ovog članka je da prikaže ključne akademske debate i pravce promišljanja o povezanosti između mogućnosti izbijanja građanskih ratova i tipa političkog režima. Najveći broj istraživačkih studija ukazuje da uslovi koji postoje u prelaznim oblicima političkih režima, takozvanim poludemokratijama, imaju najveći konfliktni potencijal. Međutim, u analizu se moraju uključiti i brojni drugi faktori poput, tranzicije vlasti, izbornog sistema, institucija, i postojećih ekonomskih i socijalnih uslova u državi. Pored ovoga, nastojali smo da prikažemo i osnovne dileme koje se tiču izbora adekvatnog instrumenta za merenje tipa političkog režima, kao kritičnog faktora koji može odrediti rezultate istraživanja.

ç