Tema broja

PRAVO I POLITIKA

GENOCIDNA NAMERA – ESENCIJA ZLOČINA GENOCIDA – problem interpretacije elemenata genocidne namere u postupku utvrđivanja zločina genocida –

Sažetak

Predmet ovog rada je genocidna namera – konstitutivni element i distinktivno obeležje zločina genocida. Pregledom i analizom pravnog režima genocida i ključnih stavova doktrine o datoj problematici, u radu se ukazuje na specifičnost sadržinskih elemenata genocidne namere, njihovu konceptualnu međuzavisnost i teškoće u definisanju i primeni jasnih, opšteprihvatljivih standarda i kriterijuma u postupku utvrđivanja postojanja različitih pojavnih oblika genocidne namere i samog zločina genocida. Neka tradicionalna rešenja sučeljena su sa novim koncepcijskim pristupima i dostupnom sudskom praksom, pre svega praksom dva ad hoc tribunala, kao i stavovima i mišljenjima sudija Međunarodnog suda pravde, datih povodom tri predmeta genocida koji su izneti pred njim. Iz tog „intelektualnog kvazikonflikta” autori su izveli opšti kritički komentar – zaključak o postojanju raskoraka, nekonzistentnosti i neke vrste konfuzije u odnosu normativnog, doktrinarnog i praktično primenljivog u materiji genocida, što vodi dezavuisanju, trivijalizaciji i političkoj zloupotrebi koncepta prevencije i kažnjavanja ovog zločina, kako su oni zamišljeni u, manje više opravdano kritikovanoj, Konvenciji iz 1948. godine. U radu se ne obrađuje „nacionalna, verska, rasna i etnička grupa” kao element genocidne namere, iz razloga što je jedan od autora već objavio rad na tu temu.

Ključne reči:

Reference

    • Avramov, Smilja. 1992. Genocid u Jugoslaviji u svetlosti međunarodnog javnog prava. Beograd: Politika.
    • Čejović, Bora. 2006. Međunarodno krivično pravo.  Beograd: Dosije.
    • Drost, Pieter. 1959. The Crime of State, Vol. II (Genocide, United Nations Legislation on International Criminal Law) Leyden: A. W. Sythoff.
    • Graven, Jean. 1950. Les crimes contre l’humanité, 76 Recueil de Cours:  433–607, Académie de Droit International de la Haye.
    • International Court of Justice [ICJ], Application of the Convention on the Prevention and Punishment of the Crime of Genocide (Bosnia and Herzegovina v. Serbia and Montenegro), Judgment of 26. February 2007, Separate Opinion of Judge Kreća, I.C.J. Reports 2007, p.43.
    • International Criminal Court [ICC], Draft statute for the International Criminal Court, Part 2, UN Doc. A/AC. 249/1998/CRP. 8, .
    • International Criminal Tribunal for Rwanda [ICTR], Prosecutor v. Jean-Paul Akayesu, Case No. IT-96-4-T, Judgement of 2 September 1998.
    • International Criminal Tribunal for Rwanda [ICTR], Prosecutor v. Laurent Semanza, Case No. IT-97-20-T, Judgement and Sentence of 15. May 2003
    • International Criminal Tribunal for Rwanda [ICTR], Prosecutor v. Clement Kayishema and Obed Ruzindana, Case No. IT-95-1-Т, Judgement of 21 May 1999.
    • International Law Commission [ILC], A/CN.4/SER.A/1998/Add.l, Yearbook of the International Law Commission. Vol. II, Part Two. New York and Geneva .
    • International Law Commission [ILC], Report of the International Law Commission on the            Work of its Forty-Eight Session, 6 May–26 July 1996. Yearbook of the International Law Commission, Vol. II Part Two, New York and Geneva, 1998.  
    • Kambovski, Vladimir. 2003. „Primena supranacionalnih normi međunarodnog kaznenog prava”, u Zborniku: Relevantna pitanja međunarodnog krivičnog prava,  9–33. Tara: Udruženje za međunarodno krivično pravo.
    • Kaseze, Antonio. 2005. Međunarodno krivično pravo. Beograd: Beogradski centar za ljudska prava.
    • Kreća, Milenko, i Tijana Šurlan. 2011. Praktikum za međunarodno pravo, Beograd: Kriminalističko-policijska akademija.
    • Lemkin, Raphael. 1944. Axis Rule in Occupied Europe: Laws of Occupation – Analysis of Government – Proposals for Redress, Washington: Carnegie Endowment for International Peace.
    • Lemkin, Raphael. 1976. The Letter proclaimed in Executive Sessions of the U. S. Senate Foreign Relations Committee, Historical Series 781–805.
    • Međunarodni tribunal za progon osoba odgovornih za ozbiljna kršenja međunarodnog humanitarnog prava na teritoriji bivše Jugoslavije od 1991. [MKTJ], Tužilac protiv Gorana Jelisića, Predmet br. IT-95-10-T, Prvostepena presuda, 14. decembar 1999.
    • Međunarodni tribunal za progon osoba odgovornih za ozbiljna kršenja međunarodnog humanitarnog prava na teritoriji bivše Jugoslavije od 1991. [MKTJ], Tužilac protiv Gorana Jelisića, Predmet br. IT-95-10-A, Žalbeno veće, Presuda, 5. jul 2001.
    • Međunarodni tribunal za progon osoba odgovornih za ozbiljna kršenja međunarodnog humanitarnog prava na teritoriji bivše Jugoslavije od 1991. [MKTJ], Tužilac protiv Radislava Krstića, Predmet br. IT-98-33-I, Pretpretresni podnesak tužioca u skladu sa Pravilom 65 (E) (i), 25. februar 2000.
    • Međunarodni tribunal za progon osoba odgovornih za ozbiljna kršenja međunarodnog humanitarnog prava na teritoriji bivše Jugoslavije od 1991. [MKTJ], Tužilac protiv Radislava Krstića, Predmet br. IT-98-33-T, Prvostepena presuda, 2. avgust 2001.
    • Međunarodni tribunal za progon osoba odgovornih za ozbiljna kršenja međunarodnog humanitarnog prava na teritoriji bivše Jugoslavije od 1991. [MKTJ], Tužilac protiv Kupreškića i ostalih, Predmet br. IT-95-16-T, Prvostepena Presuda, 14. januar 2000.
    • Međunarodni tribunal za progon osoba odgovornih za ozbiljna kršenja međunarodnog humanitarnog prava na teritoriji bivše Jugoslavije od 1991. [MKTJ], Tužilac protiv Milomira Stakića, Predmet br: IT-97-24-T, Prvostepena Presuda, 31. jul 2003. Rimski statut međunarodnog krivičnog suda, „Službeni list SRJ – Međunarodni ugovori”, br. 5/2001.
    • Robinson, Nehemiah. 1949. The Genocide Convention: Its Origins and Interpretation. New York: Institute of Jewish Affairs.
    • Schabas, William. 2000. Genocide in International Law-The Crimes of Crimes. Cambridge.
    • Stojanović, Radoslav, ur. 2007. Edicija Diplomatske sveske: Srbija pred Međunarodnim sudom pravde, Knjiga II, Beograd: Filip Višnjić.
    • Stojanović, Zoran. 2004. Međunarodno krivično pravo.  Beograd: Justinijan.
    • Straus, Scott. 2001. “Contested meanings and conflicting imperatives: a conceptual analysis of genocide”, Journal of Genocide Research, 3/ (3): 349-375. doi: 10.1080/14623520120097189.
    • United Nations Economic and Social Council [UNECOSOC], E/447 (1947), Draft Convention for the Prevention and Punishment of Genocide prepared by the Secretary-General in pursuance of Economic and Social Council resolution dated 28 March 1947. 26. June 1947.
    • United Nations Economic and Social Council [UNECOSOC], E/CN .4/Sub .2/1985/ 6 (1985), . Revised and updated report on the question of the prevention and punishment of the crime of genocide / prepared by B. Whitaker.:  46, Geneva: UN, 2 July 1985, p. 46.
    • United Nations General Assembly [UNGA], A/RES/96-I (1946), Resolution 96-I (1946) Adopted by the  General Assembly at its 55th plenary meeting, on 11. December 1946.
    • United Nations Security Council [UNSC], S/1994/674, Report of the Commission of Experts Established Pursuant to United Nations Security Council Resolution 780 (1992), 27 May 1994.
PERIODIKA Srpska politička misao 1/2020 1/2020 УДК 341.485 205-225
ç